Zespół Klasztorno-pałacowy (Rudy gm. Kuźnia Raciborska)

Pierwsze obiekty datowane na 1258 rok były drewniane. Właściwy murowany klasztor i kościół powstał dopiero pod koniec XIII wieku, na co wskazują cechy stylowe świątyni, wykazujące formy przejściowe od romantyzmu do gotyku. Układ w nawie głównej i transepcie kwadratowy, w nawach bocznych prostokątny; sklepienia krzyżowo-żebrowe z gurtami spływającymi na pilastry bądź lizeny. Dopiero w latach 1680-1790 dokonano przebudowy i rozbudowy kościoła oraz wystroju wewnętrznego i zewnętrznego w duchu baroku. W 1680 roku murarz Karol Rath podwyższył mury obwodowe kościoła o około 1 m, aby poprzeczne belki nowego dachu nie naruszyły gotyckich sklepień. Dach kryty gontem został pokryty dachówką, nad kaplicami po obu stronach prezbiterium zbudowano kopuły. W tym samym okresie rozbudowano drewnianą dzwonnicę. W 1685 roku do zachodniej fasady kościoła dobudowano w osi bocznych naw dwie kaplice, natomiast w latach 1696-1716 wybudowano we wnętrzu kościoła emporę chóru muzycznego. W latach 1723-1726 do południowego ramienia transeptu dobudowano Kaplicę Mariacką. Ostateczny wystrój w tynku fasada otrzymała dopiero w 1790 roku, o czym świadczą umieszczone nad barokowym portalem : data 1790 i monogram BA (Benadictus Abbas) opata Benedykta Galla. Trójdzielny pionowy podział fasady za pomocą trzech parzystych pilastrów korynckich wyraźnie wskazuje na wewnętrzny 3 nawowy układ bazylikowy kościoła. Na najwyższym poziomie fasady znajdują się dwie figury: po lewej św. Bernarda, po prawej św. Benedykta. Niższe kondygnacje nad- kaplicami zwieńczono szczytem wolutowym. W fasadzie wnęki okienne z naczółkami klasycy stycznymi. W osi centralnej nad oknem znajduje się herb klasztoru: infuła, pastorał, tarcza podzielona krzyżem na cztery pola, a w nich litery MORS, które stanowią skrót nazwy klasztoru -Moriumundus. W środku mała tarcza z orłem polskim, dla podkreślenia rodowodu jędrzejowskiego. Po bokach herbu cystersów dwa lwy poniżej okna centralnego element plastyczny w formie orła w locie z literą „w" na piersiach. Główne wejście podkreślone płytką wnęką o półkolistym łuku. Portal barokowy z rozciętym tympanonem, w którym jest mała wnęka konchowa, a w niej figura Matki Boskiej z Dzieciątkiem. Nad figurą w dekoracyjnej oprawie monogram BA i data, w rozbiciu na dwie części.

Od tego czasu frontowa fasada kościoła nie była zmieniona. W latach 1696-1798 wykonano przebudowę wnętrz w duchu baroku. W ramach tych prac w kościele wykonano m.in. zaokrąglenie łuków, otynkowanie ścian, wykonano sztukaterię, zainstalowanie barokowych i rokokowych ołtarzy, ambon itp. Ściany kościoła pokryto freskami, kościół wzbogacił się także o obrazy. U schyłku XVIII wieku wykonano prace we wnętrzu kaplicy mariackiej. Po 1730 roku do północnego skrzydła klasztoru dobudowano piętrowy pałac opacki, założony wokół czworobocznego nieregularnego dziedzińca, częściowo otwartego. Poważniejsze prace wewnątrz kościoła i pałacu prowadzone były również pod koniec XIX wieku w związku z przebudową tychże na siedzibę magnacką. Do zakończenia II wojny światowej zespół klasztorno-pałacowy zajmował książę Hohenloche-Waldenburg-Schillingfurst. W styczniu 1945 w wyniku podpalenia przez Armię Czerwoną obiekty uległy poważnemu uszkodzeniu. Odremontowany kościół i klasztor zostały przekazane Diecezji Gliwickiej, a na zrębach wyremontowanego klasztoru powstaje Ośrodek Formacyjno-Edukacyjny.