"Doliną Bystrego Potoku na Biskupią Kopę"

Ścieżka wiedzie z Pokrzywnej malowniczym przełomem Bystrego Potoku granicą rezerwatu „Cicha Do­lina” na szczyt Biskupiej Kopy. Dawniej przebiegał tędy najstarszy szlak Gór Opawskich, wyznaczony w końcu XIX wieku. Na ścieżce znajduje się pięć tablic przystankowych.

Długość trasy: 7, 4 km

Czas trwania wędrówki: ok. 2 godz. 20 min.

Dojazd: autobusem PKS z Głuchołaz i Prudnika do przystanku „na żądanie” w Pokrzywnej

Ścieżka rozpoczyna się we wsi Pokrzywna przy szosie Prudnik - Głuchołazy w pobliżu przystanku autobu­sowego i siedziby Zespołu Opolskich Parków Krajobrazowych. Kierunek wędrówki wskazuje turystom rzeźba jednorożca - bohatera miejscowych legend. U wylotu doliny Bystrego Potoku znajduje się bezpłatne miejsce postojowe dla samochodów i autokarów. Ścieżka mijając je, po około 100 m skręca w lewo i przechodzi przez mostek na drugi brzeg Bystrego Potoku. Można także pójść prosto przez bramę na polanę, na której znajduje się kaplica polowa. W okresie letnim odprawiane są tutaj msze dla turystów, urozmaicone śpiewem ptaków i szumem potoku, zaś w Wigilię Bożego Narodzenia uroczysta Pasterka pod gwiaździstym niebem, w cieniu oprószonych śniegiem świerków i buków, przy blasku ognisk. Zjeżdżają na nią tłumy wiernych nie tylko z okolic, ale i spoza województwa. Z myślą o turystach na polanie przygotowano także deszczochrony z ławkami oraz kamienne kręgi, w których można bezpiecznie palić ogniska.

Z polany przez drewniany mostek ponownie wchodzimy na ścieżkę, która prowadzi nas do przystanku nr 1 - nieczynnej skoczni narciarskiej. Skocznia zbudowana została w 1931 roku dzięki staraniom mieszkającego w Prudniku Nor­wega. Można z niej było skakać na odległość do 40 metrów. Jeszcze w 1947 roku odbywały się tu mistrzostwa szkolne, jednak niewielka ilość opadów i nietrwałość pokrywy śnieżnej na tym terenie sprawiły, że przestała ona być wykorzystywana. Obecnie zobaczyć można jedynie jej pozo­stałości w postaci progu oraz mostku umożliwiającego skoczkowi bezpieczne lądowanie.

 Idąc dalej, po prawej stronie ścieżki odnaleźć można zakratowane wejście do częściowo zasypanej, kilkuna­stometrowej starej sztolni. Jest to pozostałość po eksploatacji szlachetnych kruszców na tym terenie. Sztolnia jest miejscem hibernacji rzadkich gatunków nietoperzy, m. in.: podkowca małego, nocka rudego, nocka dużego i gacka brunatnego.

Wędrując ścieżką warto zejść z niej na chwilę w prawo przez mostek, aby zwiedzić dawne wyrobisko o nazwie „Gwarkowa Perć” - przystanek nr 2. Zajmuje ono powierzchnię 1.200 m². Eksploatację kamieniołomu prowadzono metodą odkrywkową wcinając się w strome zbocza. Początki eksploatacji sięgają XIX w., zaś koniec przypada na lata przedwojenne XX w. Wydobywano tu łupek fyllitowy, wykorzystywany lokalnie do celów budowlanych (m.in. do pokrywania dachów, fundamentowania budowli i wykonywania ogrodzeń). Obecnie kamieniołom jest nieużytkowany i stanowi dużą atrakcję turystyczną. Wędrówka po nim daje namiastkę wspinaczki górskiej – podążając dalej niebieskim szlakiem pokonuje się prawie dwumetrowy skalny grzebienia i pionową metalową drabinę, która prowadzi przez stromą kilkunastometrową ścianę skalną. Widoczne są tu odsłonięcia warstw andelohorskich, dzięki czemu możemy zapoznać się z budową geologiczną regionu.

 Ścieżka pozostawia kamieniołom po prawej stronie i dalej drogą wijącą się raz na prawym, raz na lewym brzegu By­strego Potoku dochodzi do przystanku nr 3 - „Cicha Dolina”.

Rezerwat „Cicha Dolina” utworzony został w 1999 roku i zajmuje powierzchnię około 57 hektarów. Podziwiać w nim możemy dobrze zachowane naturalne lasy bukowe w wieku od 100 do 150 lat: kwaśną buczynę górską oraz miejscami żyzną buczynę sudecką z rzadkim żywcem kremowym w runie.

Skrajem rezerwatu prowadzi leśna ścieżka edukacyjna.

 Po drodze warto zwrócić uwagę na tworzące się w kilku miejscach na Bystrym Potoku malownicze wodospady. W krystalicznie czystych wodach potoku żyje m.in. głowacz pręgopłetwy i strzebla potokowa, a nad jego rwącymi nurtami spotkać można żerujące ptaki, m.in. potrafiące chodzić po śliskich kamieniach na dnie potoku pluszcze, oraz kiwające swoimi długimi ogonkami pliszki górskie. Czasami zaobserwować można brodzące w wodzie w poszukiwaniu pożywienia niezwykle płochliwe bociany czarne.

Brzegi potoku porasta podgórski łęg jesionowy posiadający bardzo bogate runo, w którym oprócz wielu pospolitych roślin spotkać można także niezwykle rzadkie i chronione gatunki. Najliczniej występują tu gatunki podlegające ochronie częściowej, a wśród nich kopytnik pospolity, posiadający nerkowate, zimotrwałe, błyszczące liście, przytulia wonna - roślina o właściwościach leczniczych oraz intensywnie pachnący i kwitnący wiosną czosnek niedźwiedzi. Przy odrobinie szczęścia nie opuszczając ścieżki można zobaczyć przedstawicieli rodziny storczykowatych: podkolana białego oraz znacznie rzadszą kukułkę Fuchsa. W pobliżu ścieżki rośnie także silnie trująca roślina chroniona o nazwie pokrzyk wilcza-jagoda. Jej kuszące czarne owoce są tak trujące, że spożycie tylko kilku jagód, może spowodować śmierć człowieka. Łacińska nazwa tego rodzaju Atropa nawiązuje do greckiej bogini przeznaczenia Atropos, która przecinała nić życia. Na brzegach Bystrego Potoku rośnie także chroniona paproć o nazwie pióropusznik strusi, której liście zarodnionośne przypominają pióra strusia. Gatunek ten został reintrodukowany na terenie parku w 1992 roku.

W koronach drzew dość często wypatrzyć można wiewiórki. Znacznie trudniej natomiast zobaczyć aktywne o zmierzchu i nocą popielice, które prowadząc nadrzewny tryb życia zwinnie poruszają się w koronach drzew, przeskakując z gałęzi na gałąź, zaś na zimę zakopują się pod ziemią na głębokość nawet 1 m.

 Po opuszczeniu rezerwatu przyrody ścieżka prowadzi nieco w górę, po zakręcie w prawo po raz ostatni przechodzi przez Bystry Potok i dochodzi do kolejnego przystanku - nr 4 o nazwie „Kamienny most”.

 Dużą część masywu Biskupiej Kopy porasta nasadzony przez człowieka bór świerkowy. Przez taki drzewostan prowadzi dalej ścieżka dydaktyczna. Zaobserwować tu można ubogi (ze względu na brak światła słonecznego) podszyt i runo oraz często liczne wiatrołomy i wiatrowały (drewno świerka jest dość kruche, a jego system korzeniowy płytki i w związku z tym bardzo słaby). Idąc dalej należy uważać na oznaczenia ścieżki, gdyż wiodąca po dobrze widocznej drodze leśnej ścieżka nagle zakręca ostro w lewo do góry i prowadzi dość stromo po stoku przecinką leśną. Dochodzimy nią do skrzyżowania dróg przy Kapliczce Langego. Odtąd ścieżka łączy się z żółtym szlakiem turystycznym i stromym kamienistym podejściem prowadzi do schroniska, położonego blisko szczytu, na północnym stoku Bisku­piej Kopy.

Po drodze warto zwrócić uwagę na niezwykle cenne pod względem florystycznym wilgotne tereny zasilane strumykami spływającymi licznie ze stoków. Rośnie tu m. in. przepięknie pachnąca lilia złotogłów oraz lepiężnik biały, którego liście tworzą miejscami rozległe skupiska. W pobliżu cieków bardzo licznie występują żaby i ropuchy, a także w okresie rozrodu bardzo rzadkie, jaskrawo ubarwione żółto-czarne salamandry plamiste.

 Schronisko „Pod Biskupią Kopą” położone jest na wysokości 765 m n.p.m. W 1924 roku postawiono tu mały drewniany domek - „Chatę Górnośląza­ków”, który w latach 1926-27 rozbudowano nadając mu kształt obecny. 22 października 1964 roku schronisko nazwano imieniem Bohdana Małachowskiego, przyrodnika i turysty, działacza PTTK z Krakowa. Początkowo czynne było tylko latem, obecnie jako Górski Dom Turysty otwarte jest przez cały rok.

Stąd już w kilkanaście minut dotrzeć można na szczyt Biskupiej Kopy, na którym wyznaczono przystanek nr 5. Jest to najwyższe wzniesienie Gór Opawskich (889 m n.p.m.), a jednocześnie Opolszczyzny. Rośnie tu rzadka roślina górska o nazwie jaskier platanolistny. Jest to jedyne stanowisko tego gatunku na Opolszczyźnie. Często spotkać tu można także naparstnicę purpurową, roślinę dwuletnią, chętnie uprawianą w ogródkach oraz dziki bez koralowy, niewielki krzew o intensywnie czerwonych owocach. Rośliny porastające szczyt chętnie odwiedzają barwne gatunki motyli, w tym szczególnie piękne pazie królowej.

 Na szczycie w 1890 roku wybudowano drewnianą wieżę widokową, którą w roku 1898 zastąpiono murowaną dla upamiętnienia 50-tej rocznicy panowania cesarza Franciszka Józefa. Obecnie za niewielką opłatą można z niej podziwiać wspaniałe widoki: na Zlaté Hory, Pradziada, Srebrną Kopę, okolice Prudnika i Głuchołaz. Przy dobrej widoczności można też zobaczyć Jezioro Nyskie i Otmuchow­skie oraz Górę Św. Anny. Na szczycie Biskupiej Kopy kończy się wędrówka ścieżką przyrodniczo-dy­daktyczną. Pamiętać należy, że sam szczyt z wieżą położony jest na terenie Republiki Czeskiej, stąd w razie kontroli służb granicznych dobrze jest posiadać przy sobie dowód tożsamości.