Polska Ekologia 24

Pszczewski Park Krajobrazowy położony jest w środkowowschodniej części województwa lubuskiego i w zachodniej części województwa wielkopolskiego, w środku trójkąta między Gorzowem, Zieloną Góra i Poznaniem. Ten przyrodniczy obszar chroniony powołano do życia w 1986 roku w celu zachowania charakterystycznych cech krajobrazu kulturowego i przyrodniczego, które wyróżniają region Pojezierza Lubuskiego i Wielkopolskiego spośród pozostałych krain geograficznych Polski. Pszczewski Park Krajobrazowy jest parkiem średniej wielkości, który wraz z otuliną zajmuje ponad 45 tys. ha. Park o powierzchni 12 220 ha (w tym 2 920 ha w granicach województwa wielkopolskiego) tworzą dwa samodzielne kompleksy. Pierwszy o powierzchni 1 970 ha rozciąga się nad rzeką Kamionką od wsi Lewice do wsi Kamionna. Drugi o powierzchni 10 250 ha obejmuje obszar jezior rynnowych oraz odcinek rzeki Obry od wsi Rybojady do wsi Policko. Dwa kompleksy, wchodzące w skład parku krajobrazowego obejmuje otulina o powierzchni 33 080 ha, której zadaniem jest eliminowanie negatywnych wpływów zewnętrznych na obszar parku. 

 

W skład parku i otuliny wchodzi 6 gmin: Pszczew, Przytoczna, Trzciel, Miedzichowo, Międzychód i Międzyrzecz.

 

Obszar Pszczewskiego Parku Krajobrazowego i jego okolice zaskakują zróżnicowaniem form i skrywających się pod nimi osadów. Na niewielkiej powierzchni i w bliskim sąsiedztwie występują: moreny czołowe, kemy, ozy, rynny glacjalne, równiny zastoiskowe, terasy kemowe, zagłębienia bezodpływowe, równie biogeniczne, dolinki erozyjne, sandry oraz powierzchnie wysoczyzn. To zróżnicowanie dużych form na niewielkim obszarze, decyduje o zmienności rzeźby i bogactwie krajobrazów. Najwyższe wzniesienia w parku sięgają blisko 120 m n.p.m. tymczasem nisko położone łąki w dolinie Obry znajdują się na około 50 m n.p.m., a jeszcze niżej w dolinie rzeki Kamionki. Różnice wysokości względnej w rynnach jeziornych sięgają nawet 40 m. Formy i osady decydują o zróżnicowaniu występujących tu zbiorowisk roślinnych i działalności człowieka, poszczególne komponenty tworzą charakterystyczny dla parku mozaikowy krajobraz, na który składają się: lasy, pola, łąki i pastwiska, murawy i torfowiska, źródliska, rzeki i bardzo liczne jeziora.

Zgodnie z podziałem geobotanicznym Polski Pszczewski Park Krajobrazowy znajduje się w obszarze przejściowym między Okręgiem Lubuskim i Poznańsko-Gnieźnieńskim Krainy Wielkopolsko-Kujawskiej. To położenie sprawia, że obszar Parku jest poza granicami naturalnego zasięgu świerka, jodły i dębu bezszypułkowego, ale co istotne w Krainie Wielkopolsko-Kujawskiej, w zasięgu buka.