Rezerwat Szachownica

Rezerwat geologiczny „Szachownica” o powierzchni 12,7 ha chroni wapienne wzgórze „Krzemienną Górę” porośnięte żyzną buczyną niżową, profil geologiczny oraz wielki system korytarzy proglacjalnej Jaskini „Szachownica”. Jaskinia posiadająca całkiem odmienną genezę od pozostałych jaskiń Jury Polskiej, jest wielką geologiczną osobliwością. Powstała ona bardzo niedawno, około 10,5 tys. lat temu w wyniku rozmycia wapiennego wzgórza znajdującego się na kierunku odpływu topniejącego lądolodu zlodowacenia środkowopolskiego. W ścianach jaskini odsłaniają się liczne skamieniałe zwierzęta budujące jurajskie skały: amonity, belemnity, nagromadzenia gąbek, a także struktury stromatolitowe. „Szachownica” jest wyjątkowym w kraju miejscem hibernacji wielu gatunków nietoperzy. Notowano sezony, w których ilość hibernujących w niej osobników znacznie przekraczała tysiąc. Nietoperze zamieszkują tę jaskinię nie tylko licznie, ale również w znacznej różnorodności gatunkowej. Do zimujących najliczniej należą: nocek duży i nocek Natterera. Nieco mniej liczne są nocki rude, gacki brunatne oraz mopki. Regularnie spotyka się nocka wąsatka i nocka Brandta. Do nietoperzy najrzadziej obserwowanych w jaskini należy mroczek późny oraz 2 gatunki nielicznych w kraju nietoperzy – nocek Bechsteina oraz nocek łydkowłosy. Nietoperze zimują w „Szachownicy” w różnych miejscach oraz w różny sposób, w zależności od gatunku. Nocki duże najczęściej wiszą zawieszone na wysokich stropach w dużych skupieniach, niekiedy do 20 – 30 osobników, preferując cieplejsze partie jaskiń. W podobnych warunkach hibernują nocki Natterera i nocka rudego w sposób dalece odmienny od typowego, tzn. w dnie jaskini pod 15 centymetrową warstwą odłamków skalnych.