Położenie gminy

Gmina wiejska Kęsowo jest położona w za
chodniej części powiatu tucholskiego, przy drogach wojewódzkich z Tucholi do Chojnic i z Tucholi do Sępólna Krajeńskiego.

Zajmuje powierzchnię 108,8 km², z których 85,4 km² (78,51 % powierzchni  gminy ogółem) przypada na użytki rolne oraz zaledwie 13,4 km² (12,33 % powierzchni ogółem) stanowią lasy i grunty leśne. Struktura użytkowania gruntów charakteryzuje się największym w powiecie udziałem użytków rolnych, przy jednocześnie niskim udziale lasów i gruntów leśnych. Należy podkreślić, że w gminie Kęsowo łąki i pastwiska zajmują powierzchnię 13,0 km². Największy nie tylko w powiecie obszar łąk ma względnie wysoką wartość produkcyjną i unikatową wartość ekologiczną. Na terenie gminy znajduje się gęsta sieć małych cieków i kanałów.Większe znaczenie ma jedynie rzeka Kicz, a z jezior:

• Kęsowo
• Żalno
• Grochowskie
• Tuchółka

Obszary chronione (prawie wyłącznie chronionego krajobrazu) zajmują ponad 30 % ogólnej powierzchni gminy.

Na terenie gminy Kęsowo mieszkało w 2002 roku 4430 osób, z których 1291 osób (29,1 % ludności ogółem) było w wieku przedprodukcyjnym, 2605 osoby (58,8 % ludności ogółem) w wieku produkcyjnym oraz 534 osoby (12,1 % ludności ogółem) w wieku poprodukcyjnym. Gęstość zaludnienia w 2002 roku wynosiła w gminie Kęsowo 40,7 osoby/km² i była znacznie niższa niż średnio w województwie kujawsko-pomorskim - 115osób/km².

Gmina Kęsowo charakteryzuje się specyficznie rozwiniętą siecią osadniczą. Funkcję ośrodków gminnych w zakresie obsługi mieszkańców pełnią dwie wsie o bardzo zbliżonej liczbie mieszkańców - położona w północnej części gminy wieś Żalno oraz w południowej jej części wieś Kęsowo. Obydwa ośrodki są w porównywalnymstopniu wyposażone w instytucje obsługi mieszkańców.