Wierzchucino
Największa w gminie (pod względem liczby mieszkańców) zwarta wieś. Położona jest 5 km na zachód od Żarnowca, nad Bychowską Strugą, przy drodze z Pucka do Słupska. Wierzchucino w połowie XIII wieku nadał zakonowi w Żarnowcu książę gdański Świętopełk. Nadanie to potwierdził w latach 1279i 1283 jego syn – Mściwój II. Wieś przez wieki stanowiła centrum dóbr zakonnych położonych na zachód od Piaśnicy. Bliskość protestanckiego Pomorza, do którego należały już położone na zachód od Wierzchucina osady, sprawiła, iż prócz katolików mieszkali tu także luteranie. Po I rozbiorze Polski w 1772 roku dobra zakonne zostały przejęte przez państwo pruskie. W XIX wieku część gruntów rozparcelowano. Po 1918 roku Wierzchucino zostało w granicach Niemiec.
Przygraniczne położenie wsi zaowocowało państwowymi inwestycjami w latach 1920. i 1930. Wówczas wybudowano m.in. katolicki kościół oraz ośrodek przygotowań olimpijskich. Po 1945 roku część mieszkańców wysiedlono za Odrę,stąd przez lata Wierzchucino było przez władze państwowe traktowane nieufnie.
Tu urodził się i mieszkał znany kaszubski poeta – Stanisław Okoń (1889-1976).
Atrakcje
założenie folwarczne, powstało w 2. połowie XIX wieku na południe od wsi, w miejscu dawnego klasztornego folwarku
– dwór z 2. połowy XIX wieku, nadbudowano na początku XX stulecia;
– XIX-wieczna kuźnia oraz budynek inwentarski z pocz. XX wieku, z charakterystycznym dla tego regionu głębokim, drewnianym okapem;
– park dworski, usytuowany na tyłach dworu, o regularnym, prostokątnym obrysie, w parku nieco starodrzewu – m.in. 300-letnia lipa drobnolistna;
¤ dawny neogotycki kościół ewangelicki. Położony jest w zachodniej części wsi. Zbudowany został w 1882 roku. W latach 70. zaprzestano w nim odprawianie nabożeństw, co przyczyniłosię do jego zdewastowania;
¤ dawny cmentarz z pomnikiem mieszkańców poległych w I wojnie światowej (na zachód od wsi, przy drodze do Słupska);
¤ budynek XIX-wiecznego młyna na Bychowskiej Strudze (restauracja „Kaszubski Młyn”);
¤ obiekty dawnego ośrodka przygotowań olimpijskich. Zbudowano je na początku lat 30.Niemieccy sportowcy przygotowywali się tu do olimpiady w Berlinie (1936 rok). Po wojnie główny budynek wykorzystano jako Dom Kultury;
¤ rezerwat florystyczny „Długosz Królewski” w Wierzchucinie. Obejmuje 150 ha łąk i bagnisk położonych na północny wschód od wsi.
Występuje tu m.in. paproć – długosz królewski oraz największa w regonie gdańskim populacja widłaka jałowcowatego.
wróć