Miejscowość: Strzelce Wielkie

Miejscowość: Strzelce Wielkie

Na szczególną uwagę zasługuje najstarsza w gminie wieś Strzelce Wielkie powstała w XI w. Z czasów świetności Strzelec Wielkich zachował się do dzisiaj szlachecki dwór z XIX w., obecnie siedziba Koła Łowieckiego „Nadwiślan”, należący wówczas do znanego polskiego rodu Ossolińskich. Niezwykle cenną historycznie jest zabytkowa budowla sakralna znajdująca się na Małopolskim Szlaku Architektury Drewnianej – kościół pod wezwaniem św. Sebastiana (1784-1785); orientowany, drewniany, konstrukcji zrębowej, oszalowany. Kościół jednonawowy, z węższym od nawy prezbiterium, zamkniętym ścianą prostą. Wnętrze nakryte pozornymi sklepieniami kolebkowymi. Przy nowszej części nawy kruchta. Wyposażenie głównie późnobarokowe i rokokowe z XVIII wieku. Ołtarz główny późnobarokowy, z XVIII wieku z obrazem Pojmanie Św. Sebastiana, z XVIII wieku. Na zasłonie obraz Matki Boskiej Szkaplerznej, barokowy z XVII wieku. W rokokowych ołtarzach bocznych obrazy: Św. Józef, (XVIII i XIX w). i Serce Jezusa z 1953 roku, malowany przez A. Chyłę. Ambona z XVIII wieku. Kamienna rokokowa chrzcielnica z XVIII wieku. Przy kościele drewniana izbicowa dzwonnica (XVIII-XIX w.) konstrukcji słupowej, oszalowana, z blaszanym daszkiem namiotowym. Legenda głosi, iż utworzenie parafii i budowa kościoła było związane z historią dziedzica Andrzeja Gawrońskiego, który to w czasie srogiej zimy, przeprawiając się saniami na drugi brzeg Wisły wpadł w przerębel do lodowatej, rwącej rzeki. Tonąc przyrzekł, że jeśli ujdzie cało, wybuduje kościół. Świątynia, powstała w tak niezwykłych okolicznościach, istnieje do dzisiaj. Obok niej znajduje się piękne, nowo wybudowane sanktuarium Matki Boskiej Szkaplerznej.

Budynek dworu wzniesiony został w 2 poł. XIX wieku. Dobra ziemskie w Strzelcach Wielkich należały do rodziny Ossolińskich. Przed II wojną światową we dworze zamieszkiwali dzierżawcy majątku, /Leśniak, Lipczyński/. W czasie okupacji dzierżawiła go Chylewska. Po 1945 roku majątek został rozpalcelowany a dwór przeznaczony na mieszkanie dla przesiedleńców. W latach późniejszych władze gminne dzierżawiły budynek dla różnych lokatorów. Obecnie budynek przejęło Koło Łowieckie, które prowadzi prace remontowe. Budynek jest murowany z cegły, tynkowany, wzniesiony na planie prostokąta, szerokofrontowy, dwutraktowy. Nakryty dachem dwuspadowym, konstrukcji krokwiowo-stolcowej, wypełnionym dachówką ceramiczną.

Budynek dworu usytuowany jest w zachodniej części wsi, w zespole parku krajobrazowego usytuowanego po południowej stronie drogi prowadzącej do Wrzępi. Do dworu prowadzi boczna droga od wspomnianej szosy, o przebiegu wschód-zachód. Po jej południowej stronie znajdują się stawy. Przed budynkiem od strony południowej znajduje się rozległy podjazd otoczony od wschodu i zachodu drzewami. Od strony północnej dworu przylega park krajobrazowy z drzewostanem, który nie posiada czytelnego dziś rozplanowania. Budynek dworu murowany z cegły, tynkowany. Wzniesiony na planie prostokąta, szerokofrontowy, dwutraktowy, z sienią na osi.

Fundament wykonany z kamienia i cegły. Ściany wzniesione z cegły łączonej zaprawą cementowo-wapienną tynkowane. Stropy zamknięte, belkowe, tynkowane i bielone. Podłogi pierwotnie drewniane, deskowe. W trakcie remontu kładzione parkiety. Okna dwuskrzydłowe, wielokwaterowe, mocowane na zawiasach, w kolorze drewna. Stolarka drzwiowa dwuskrzydłowa, płycinowa, mocowana na zawiasach w futrynach skrzynkowych, lakierowana. Kominy murowane z cegły tynkowane, w ścianach działowych. Dach dwuspadowy, konstrukcji krokwiowo-stolcowej, wypełniony dachówką. Szczyty murowane z cegły, tynkowane. W górnej części posiadają okienka oświetlające poddasze. Obiekt posiada instalację elektryczną i wodociągową.

Kubatura: 1911 m3
Powierzchnia użytkowa: 273 m2


wróć